Orta Doğu'da Tansiyon Yükseliyor: ABD'den İran'a Sert Operasyon ve Trump'ın Misilleme Tehdidi

Washington'dan gelen hava saldırısı duyurusu ile Oval Ofis'ten yükselen misilleme tehditleri, Orta Doğu'da diplomasiyi bir kenara itip doğrudan çatışma zeminine oturduğumuzu gösteriyor.

CENTCOM, Doğu Zaman Dilimi ile saat 20.00'de İran'a yönelik operasyonların başladığını resmen teyit etti; İran devlet televizyonu IRIB ise Bandar Abbas'ta patlama seslerinin duyulduğunu aktarıyor.

Bu operasyonun sadece bir yanıt değil, Trump'ın Mısır'daki LNG tankerine yapılan dron saldırısı sonrası verdiği 'çok sert darbe' sözünün bir uygulaması olduğunu görüyoruz.

Bence bu durum bölgede kontrolsüz bir tırmanıştan ziyade, caydırıcılığı yeniden tesis etmek için planlı bir operasyon gibi duruyor.

Planlı olması riskin boyutunu değiştirmiyor Çetin, aksine ekonomik belirsizliği derinleştiriyor.

Tam tersine, belirsizlik zaten vardı; Trump'ın Ürdün'deki üsleri hedef alan 5 roketin tamamının engellendiğini söylemesi, savunma sistemlerinin çalıştığını gösteriyor.

Peki bu savunma başarısı, Trump'ın 'sıra bizde' diyerek işaret ettiği o sert misillemenin önünü mü açıyor?

Trump, Oval Ofis'teki basın toplantısında saldırıyı gerçekleştiren grubun özür dilediğini ancak tanker saldırısına karşılık vermenin kaçınılmaz olduğunu belirtti.

Buradaki asıl tehlike, Trump'ın 'İran'ı çok sert bir şekilde vuracağız' ifadesinin, stratejik bir hedefle sınırlı kalmayıp geniş çaplı bir çatışmaya evrilme ihtimali.

Tahran yönetiminin zaten ABD'den çekinme talebinde bulunduğuna dair bilgiler var, yani taraflar aslında sınırları çiziyor.

Sınırların çizilmesi her zaman barış getirmez, bazen sadece savaşın koordinatlarını netleştirir.

Kaan, bu ekonomik ve askeri döngüde kimin daha fazla maliyet ödeyeceğini öngörüyorsun?

Görünen o ki, enerji hatları üzerindeki bu gerilim doğrudan küresel piyasalara yansıyacak; özellikle Mısır'daki tanker saldırısı bu yüzden kritik.

Gerilim sadece Orta Doğu ile sınırlı kalmıyor gibi görünüyor; şimdi gözlerimizi çok daha farklı bir cepheye, Ukrayna'daki gece mesaisine çevirelim.

Zelenskiy az önce sosyal medya hesabından uyardı; Rus ordusunun birkaç gün öncesinden kapsamlı bir saldırı için hazırlık yaptığını söylüyor. Hava Kuvvetleri Komutanı Anatoliy Krivonojka ile bir araya gelmiş ve vatandaşlara sirenleri ciddiye almalarını iletmiş.

Bu aslında Rusya'nın stratejik bir hamlesinden ziyade, Ukrayna'nın savunma hattındaki boşlukları test etme aşaması olabilir. Beklenen şey bir yıkımdan çok, sistemin tepkisini ölçmek.

Bence risk çok daha somut; Zelenskiy'nin bu kadar net bir uyarı yapması, lojistik verilerin saldırı hazırlığını teyit ettiğini gösteriyor. Bu durum enerji ve tedarik zinciri maliyetlerini tekrar tetikleyebilir.

Kaan, yine en kötü senaryoya odaklanıyorsun.

Veriler ve Zelenskiy'nin bizzat Krivonojka ile görüştüğünü belirtmesi, durumu sadece bir tahmin olmaktan çıkarıyor.

Peki bu geceki hava durumu, Ankara'nın koridorlarındaki hareketliliğin rengini de değiştirecek mi?

Ankara'daki koridorlar sadece hava durumuyla değil, Hamas heyetinin kabul edilmesiyle de ısınmaya başladı; bu görüşme Türkiye'nin arabuluculuk pozisyonunu güçlendiriyor mu yoksa riskleri mi artırıyor?

Bence bu hamle, Türkiye'nin bölgedeki tek gerçek diyalog kanallarından biri olma kapasitesini perçinliyor. Halil Hayye ile yapılan görüşme, krizin çözümünde Ankara'nın vazgeçilmez bir aktör olduğunu tescilliyor.

Çetin'in bu iyimserliğine karşın, masadaki maliyetin büyüklüğünü görmezden gelemeyiz. Batı ile ilişkilerdeki dengeyi korurken bu tür doğrudan görüşmelerin yaratacağı diplomatik baskı, ekonomik iş birlikleri üzerinde ters tepme riski taşıyor.

Dışişleri Bakanlığı'nın aktardığına göre görüşmede sadece tebrik değil, İsrail'in yerleşim faaliyetleri ve Kudüs'teki saldırılar da masadaydı. Hayye'nin 'yapıcı tutum' vurgusu ise resmi açıklamanın merkezinde yer alıyor.

Yani diplomatik bir satranç oynanıyor; peki bu oyunun kuralları küresel piyasalardaki hareketlilikle nasıl kesişecek?

Piyasaların gözü zaten bu kesişim noktasında, Fed'in son hamlesiyle beraber.

Fed faizi yüzde 3,50-3,75 aralığında sabit tuttu ama asıl mesaj Kevin Warsh'tan geldi. Warsh, enflasyon hedefinin yüzde 2 konusunda hiçbir yumuşama olmadığını net bir şekilde vurguladı.

Warsh'ın ifadesiyle, enflasyonda kalıcı bir toparlanma için zaman gerekiyor ve yüksek enflasyonun sürmesi durumunda faiz oranları bir çözüm aracı olarak masada kalmaya devam edecek.

Bence bu durum piyasalar için bir belirsizlik değil, aksine çok net bir yol haritası sağlıyor.

Çetin, bu kadar katı bir duruşun büyüme üzerindeki baskısını görmezden geliyorsun sanırım.

Tam tersine, kuralların bu kadar net olması yatırımcı güvenini artırır; belirsizlikten daha büyük bir risk yoktur.

Para politikası bu kadar sertleşirken, sahadaki yangınlar bu dengeyi nasıl sarsacak? Bir sonraki konumuzda, sınırların ötesindeki o büyük mücadeleye, Türkiye'nin bu ateşi söndürme çabalarına bakacağız.

Aslında şu an sahadaki veri seti, Çetin'in bahsettiği o düzenli risk yönetimine biraz mesafeli duruyor. Bakan Yumaklı'nın son açıklamasına göre Yalova Armutlu ve Kütahya Domaniç gibi noktalar kontrol altına alınmış olsa da, Muğla Seydikemer'de durum çok daha kritik bir aşamada.

Muğla'daki o tahliye haberini biraz açalım: Hastanelerin bile boşaltılması ne kadar olağan bir durum?

Olağan değil; Seydikemer Devlet Hastanesi, alevlerin çok yakınına kadar gelmesi sebebiyle tahliye edildi.

Bence bu durum, lojistik ve maliyet açısından çok daha büyük bir risk sinyali veriyor. AFAD'ın açıkladığı 3 bin 514 personel ve 54 helikopterlik kapasite, bu çapta bir yayılımda operasyonel maliyetleri ve kaynak yönetimini çok zorlayacaktır.

Bence bu kapasite aslında oldukça yeterli bir seviyede.

Kaan, az önce saydığım rakamların operasyonel hızıyla bu tahliyelerin hızı arasında bir dengesizlik var gibi duruyor, yanılıyor muyum?

Yanılmıyorsun ama Bakan Yumaklı'nın belirttiği üzere Balıkesir ve Çanakkale bölgelerindeki kontrol altına alma hızı, müdahale araçlarının etkinliğini gösteriyor.

Yani bir tarafta hastane tahliyesi gibi uç örnekler varken, diğer tarafta kontrol altına alınan bölgeler var; bu ikili tablo bize ne söylüyor?

Bana sorarsanız, Bakan Yumaklı'nın 'büyük ölçüde kontrol altında' ifadesiyle, Seydikemer'deki tahliye kararı arasındaki o ince çizgi, rüzgarın yönüne bağlı olarak her an değişebilir.

Ateşin yönü değişirken, dünya gündemindeki o diğer büyük hareketliliklerin bizi nasıl etkileyeceğini de birazdan konuşacağız.

Siyasi ve askeri gerilimlerin gölgesinde kalan ama hayatın içinden gelen diğer haberlere bakalım: Elif, gece saatlerinde asayiş ve trafik tarafında neler yaşandı?

Samsun'da gece saat 20.00 sularında Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hastanesi'nin acil servis girişindeki sundurmaya mermi isabet etti. Polis ekipleri cam parçalarının arasına düşen mermi çekirdeğini muhafaza altına alarak geniş çaplı bir çalışma başlattı.

Hastanelerin güvenliği noktasında bu tür olaylar, kamu hizmeti alan vatandaşın psikolojik güvenliğini doğrudan sarsan bir risk faktörü.

Asıl risk merminin nereye isabet edeceğidir, bu bir güvenlik zafiyetinden ziyade kontrolsüz silah kullanımının bir sonucudur.

Giresun'dan gelen haber ise çok daha ağır bir tablo çiziyor; can kaybı var.

Evet, Giresun'un Alucra ilçesinde 28 ADC 335 plakalı otomobil, sürücü İlyas Kerim Saatçi'nin direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu dere yatağına devrildi. Kazada Almina Değerli, Sevgi Saatçi ve Zeykir Saatçi hayatını kaybetti, üç kişi de yaralandı.

Baraj yollarındaki virajlar ve yol koşulları, bu tür kazaların maliyetini her geçen yıl daha ağır hale getiriyor.

Bence bu noktada altyapı denetimlerinin sıkılaştırılması, sürücü hatalarından daha kalıcı bir çözüm sunabilir.

Çetin, yine mi iyimserlik? Altyapı tek başına yeterli değil, sürücü psikolojisi ve yol durumu arasındaki dengeyi kurmak çok daha zor.

İyimserlik değil, sadece çözüm odaklı bir bakış açısı diyelim.

Asayiş tarafındaki bu karanlık tablodan biraz uzaklaşıp spor dünyasına, yani Fenerbahçe'nin Avrupa yolculuğuna geçelim.

Fenerbahçe, Şampiyonlar Ligi 2. ön eleme turu rövanşında Polonya ekibi Gornik Zabrze ile deplasmanda 1-1 berabere kaldı. İlk maçtaki 1-0'lık galibiyetin ardından toplamda 2-1 ile bir üst tura yükseldiler.

Anderson Talisca'nın 12. dakikada penaltıyla attığı gol, takımı için tur kapısını aralayan en somut veriydi.

Ancak ev sahibi ekip Michal Sacek ile ilk yarının uzatmalarında skoru eşitledi.

Tur atlanmış olması önemli ama savunma hattındaki bu boşluklar ilerleyen turlarda ciddi maliyet çıkarabilir.

Son olarak Kırıkkale'den bir haber; uyuşturucu operasyonunda E.D. isimli şüpheli, 377 adet sentetik uyuşturucu hap ele geçirilmesinin ardından tutuklanarak cezaevine gönderildi.

Samsun'daki mermi sesinden Giresun'daki kaza haberine, oradan da Avrupa'daki futbol heyecanına kadar oldukça hareketli bir geceyi geride bıraktık; bugün bu verilerin her biri bize hayatın ne kadar kırılgan olduğunu hatırlatıyor. Teşekkürler ekip, yarın sabah aynı saatte görüşmek üzere.